zorla tahliyelerle ilgili önemli açıklama


27 Temmuz 2011

BM-Habitat AGFE[1] İstanbul Heyetinden Basına ve Kamuoyuna

Uzun süredir İstanbul’da yaşanmakta olan barınma/konut hakkı ihlallerine karşı Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti’ni ve yerel yönetimleri uyarmak, daha da önemlisi, yeni Anayasa tartışmalarının yapıldığı bugünlerde, Türkiye’nin konut hakkı yükümlülüklerini hatırlatmak ve katkı sunmak için, Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Birimi-Habitat’a sunduğumuz AGFE-İstanbul Raporu’nda yer alan konut hakkı ile ilgili tavsiyelerimizi, tekrar gündeme getirmenin zorunluluğunu duyuyoruz:

Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti’ne ve Yerel Yönetimlere Tavsiyeler:

Zorla Tahliyeler ve Yıkımlar Üzerine:

1. TC vatandaşlarının konut hakkı, Türkiye’nin taraf olduğu ilgili insan hakları mekanizmalarının gerekleri doğrultusunda düzenlenene kadar, gündemdeki tüm zorla tahliyeler ile zorla tahliye tehditlerinin durdurulması;

2. Toplumdaki savunmasız gruplar üzerindeki olumsuz etkinin en aza indirgenmesi için, zorla tahliyeler ile yıkımların durdurulmasında önceliğin Romanlar ve Kürtler gibi etnik azınlık olarak adlandırılan topluluklar ile resmi kontratları olan veya olmayan kiracılara tanınması;

3. Ailelerin, sözleşmeleri imzalamaları için yapılan tüm baskı mekanizmalarının ve özellikle kamulaştırma ve yıkım tehditlerinin kaldırılması;

4. İstanbul’u küresel kente dönüştürmek için yapılan büyük yatırımlar ile inşaat projelerinin her biri için ayrı -ayrı tahliye ve yıkım etki değerlendirmelerinin yapılması. Bu etki değerlendirmeleri, ilgili tüm tarafların oluşturacağı bir komisyon tarafından yürütülmeli; tahliyeler ve yıkımlar üzerine çalışan bağımsız profesyoneller ve akademisyenler de süreçte yer alabilmeli. Değerlendirmeler kamuoyu ile paylaşılarak, karar süreçlerinde ve gelişmelerde etkin kılınmalı.

Kent ve konut politikaları üzerine:

1. TC Hükümetini, bugünkü konut politikasını gözden geçirmeye,  kentsel büyümeyi de hak-temelli bir yaklaşımla ve 1996’da, bizzat İstanbul şehrinde imzalanan Habitat gündemi prensipleri doğrultusunda düzenlemeye davet eder;

2. Varolan tüm gecekonduların yasal konuma kavuşturularak böylece uzun süredir evlerine yatırım yapmış, zaman ve emek harcayarak iyi durumda mahaller inşa etmiş ailelere güvenli kullanım hakkı tanınması;

Bu yasallaştırma ve kullanım hakkı güvenliği, 2008 tarihinde Habitat Community Land Trusts Ödülü’nü alan kolektif çözümleri de örnek almalı.

3. Daha insan-dostu kentler için, Hükümet’i politikalarını gözden geçirmeye davet eder.

Kentsel politikanın temelleri aşağıdakileri göz önüne almalıdır

  • Gecekonduların yıkılarak yüksek katlı binalarla yer değiştirmesinden oluşan kentsel yenileme uygulamalarının yerine, bütüncül bir mahalle iyileştirme politikasının oluşturulması. Kredi ve teknik destek ile makul bir yoğunlaştırmayı kolaylaştırmanın yanı sıra, böyle bütüncül bir politika, gelir arttırıcı ve istihdam yaratıcı hedeflere de öncelik vermeli çünkü yoksulluk ve kaynak yoksunluğu alt-gelir grubu mahallelerinin kalıcı özellikleri olarak gözükmektedir. Böyle bir politikanın bir diğer önemli unsuru da deprem tehlikesine karşı riskin azaltılması olacaktır.
  • Tüm sürecin, planlanması, tasarımı, uygulanması ve kontrolü aşamalarında, doğrudan ilgili toplulukları ve vatandaşları kapsayacak şekilde katılımcı yöntemlerin kullanılması. Bu bileşen, birçok uluslararası deneyimin bize gösterdiği üzere, zorunlu tahliyelerin önlenmesinde ve kent ve kentlileri yararına yaratıcı ve olumlu çözümler bulunmasında çok önemli bir unsur olacaktır

Yönetim üzerine:

1. Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Birimi Habitat Genel Direktörü ‘nün tavsiyeleri doğrultusunda, hükümetin, ulusal düzeyde  “Uluslararası Gözlemevi” oluşturması.

Gözlemevinin görevleri:

a) devam etmekte olan ya da meydana gelecek zorla tahliyeleri ve yıkımları izlemek;

b) ulusal ve bölgesel ölçekte hukuki çerçeveyi ve politikaları izleyerek, ilerleme ya da gerileme ile ilgili görüş bildirmek;

c)  zorunlu tahliyeler hususunda oluşturulmuş başarılı süreç ve metotları belirlemek;

d) yapılan çalışmaların sonuçları ile ilgili ulusal, uluslararası medyayı bilgilendirmek ve

e) basit iletişim yolları ile kuruluşlara ve halka bilgi vermek.

20-23 Eylül tarihlerinde Nairobi’de gerçekleştirilecek ve dünya üzerinden 20 uzmanın çağrıldığı Habitat Uzmanlar Toplantısında (EGM-Experts Group Meeting), AGFE İstanbul Heyeti üyeleri olarak yer alacağız. Temennimiz, imzaladığı uluslararası sözleşmeler doğrultusunda, Türkiye’nin taahhütlerini yerine getirmesi ve süregelen barınma hakkı mağduriyet ve ihlallerini sonlandırmasıdır.

Böylece, Nairobi toplantısında uluslararası camiaya olumlu görüşlerle gidebilmeyi umuyoruz.

AGFE İstanbul Heyeti

Prof. Yves Cabannes (AGFE Başkanı ve İstanbul Heyeti Başkanı)

Prof. Arif Hasan (Heyet Üyesi)

Cihan Uzunçarşılı Baysal (Heyet Üyesi-Yerel temsilci)


[1] Advisory Group on Forced Evictions/ Zorla Tahliyeler Üzerine Uzmanlar Grubu.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s